Luister naar
Nieuws
Het idee van een brainstorm over de toekomst van de kerk 7keer7 werd positief en nieuwsgierig begroet. Toen aan het eind zeven conclusies werden gepresenteerd, kwam er ook kritiek. De initiatiefnemers reageren.
De publieke brainstorm 7keer7 is fantastisch uit de hand gelopen. Welk ander christelijk project krijgt zo veel (positieve) interesse in zon breed spectrum: RD, ND, EO, Trouw, De Correspondent? En dan nog honderden tweets, blogs, ingezonden brieven en posts. Ons filmpje met conclusies is nu 12.000 keer bekeken. Dat zijn aantallen die je zelden hoort over iets van de kerk. En bijna iedereen deed vrijwillig mee en ook veel rand- en niet-kerkelijken droegen hun steentje bij.
Dat hadden we niet durven dromen, toen we begin dit jaar in een kroeg zaten en kletsten over wat wij nu konden bijdragen aan het Nederlandse christendom. Dat we hiermee echt iets verder zijn gekomen, bevestigen naar onze schatting negen van de tien reacties. Maar een deel was kritischer, waaronder in deze krant. Daarop nu een reactie, want het zou jammer zijn als men vanuit een aantal misverstanden 7keer7 beoordeelt.
brainstorm
Allereerst valt ons op dat niet iedereen snapt wat 7keer7 nu was: een gezamenlijke brainstorm over de toekomst van het christendom in Nederland niets meer, niets minder. We gingen zeven kroegen langs door heel het land, met telkens zeven zeer verschillende sprekers, plus zeventig bezoekers die wilden meedenken.
Op de slotavond vorige week maandag hebben we geprobeerd lijnen te ontdekken in al die inbreng. Dat deden we in vier speeches, een kort filmpje met zeven aanbevelingen, een zegenlied en een gebed.
op de huid van de tijd
Het gaat dus niet om de particuliere mening van vier toevallige heren. Wij hebben zo precies mogelijk de input van die ruim veertig speeches willen doorgeven, plus de vele honderden bierviltjes die we de deelnemers hadden gevraagd in te vullen. Wij hadden voor de avonden ook slechts een paar van onze eigen helden uitgenodigd; met gerust de helft van de bijdragen waren we het zelf niet eens. Wat we namelijk wilden, was op de huid van de tijd zitten, zo actueel mogelijk doorgeven wat er nu speelt in ons land.
Wat ons betreft is elke stem van een criticus een bijdrage aan die vele stemmen die we al hebben gehoord. Daarom zijn we er blij mee, want het gesprek gaat blijkbaar verder en daar was het ons om begonnen. En zoals het gaat bij een brainstorm: tijdens het proces zelf kun je niet ongelijk hebben, elke stem doet ertoe, ook die van onze grootste criticasters!
ruis
We merken verder dat hier en daar ruis is ontstaan door de formuleringen in ons conclusiefilmpje. Nu hebben we dat filmpje bewust wat spannend geformuleerd; het is bedoeld voor internet en dat medium vraagt nu eenmaal een opvallende vorm.
Sjirk Kuijper wees, naast veel waardering, ons erop dat het filmpje vol paradoxen en ongerijmdheden zit (ND 12 juli). Dat hadden we ook zelf wel door, maar ja, het is een ultrakorte samenvatting van vele honderden bijdragen uiteraard gaat dat alle kanten op. Het filmpje is niet voor het synodelid, maar voor de facebooker. Die verwacht geen doorwrocht betoog, maar iets wat de gedachten prikkelt.
tegenstellingen
We hebben onze samenvatting daarom ook bewust in zeven tegenstellingen geplaatst: stop met en begin met Jos Strengholt noemde deze tegenstellingen oneigenlijk (ND 16 juli). Het is toch niet of-of, maar en-en?
Zeker, maar dat filmpje is geen tijdloze dogmatiek, maar een actuele aanwijzing. Stel dat je tegen een gameverslaafde vriend zegt: Stop met dat computeren, ga eens naar buiten! Die kan wel reageren met: Wat is er mis met computeren? Maar je bedoelt ook helemaal niet dat computeren universeel slecht is, maar dat hij op dit moment beter naar buiten kan ...
niet genoeg serieus
Dit soort kritiek raakt ons niet zo.
Wat ons wel wat doet, is als critici beweren dat we God, Jezus of de Bijbel niet hebben laten spreken of niet genoeg serieus nemen (ND 11 juli). We moeten dan onze ogen uitwrijven: gaat dit echt over 7keer7, hebben ze het over ons? Elke speech tijdens de tour, elke bijdrage op onze conclusieavond, elk van de zeven punten in ons filmpje noemde God, Jezus of de Bijbel en vond daarin motivatie. Misschien indirect, misschien in andere woorden dan je gewend bent, maar 7keer7 was er vol van.
leiders
Dat geldt ook voor het verwijt dat wij de-kerk-zoals-die-is zouden verwerpen (Strengholt). Weer: wij hebben die conclusies niet uit onze eigen mouw geschud, wij hebben slechts geprobeerd dicht op de huid van onze tijd te zitten. Als die tijd de-kerk-zoals-die-is verwerpt, zouden we dat hebben doorgegeven. Maar niets is minder waar. Talloze speeches waren vol van de kerk en daarom ook diverse van onze conclusies.
Niet dat de kerk altijd hetzelfde kan blijven. De kerk is voortdurend in beweging. 7keer7 draagt daar een heel klein beetje aan mee. De specifieke methode is misschien verrassend een publieke brainstorm maar we doen dit al tweeduizend jaar.
luisteren
Daarom hopen we dat het Nederlandse christendom de lijnen die wij ontdekten, serieus neemt. Het gebeurt niet vaak dat zo veel mensen zich uitspreken over wat ze hopen, verlangen, missen, berouwen, geloven.
Als kerk heb je te maken met déze mensen. Als dominee of voorganger preek je voor hén. Als de geestelijke leiders in ons land werkelijk hén willen leiden, maken ze zich niet te makkelijk van de 7keer7-conclusies af, maar luisteren ze daar zorgvuldig naar.